داستان فارسیسازی وردپرس
نزدیک به چند ماه است که در گروه وردپرس فارسی کارهایی انجام دادهام:
اما از مهمترین آنها همین بومی کردن یا فارسی کردن رابط کاربر و پیامهای وردپرس بود. پیش از این دوستانی بودند که کار ترجمه را تاجاهایی پیش برده بودند. که تاریخچهی کوتاهی از آن را میتوانید در اینجا بخوانید
من بنابر باورهایی که داشتهام و دارم میخواستم ترجمهای یکدست و تا حد امکان نزدیک به فارسی و دور از وازههای بیگانه (عربی و انگلیسی و فرانسوی) داشته باشیم.
این کار چند پیشنیاز داشت:
نخست به دلیل کم کاری و ناشایستگی فرهنگستان زبان و ادب فارسی در گزینش راهبردهای کارا برای واژهگزینی٬ عملا فرهنگستان در این ۳۰ سال تبدیل به جایی شده است که هر از چندگاهیی واژهای عجیب را بدون در نظر گرفتن شمول آن تصویب میکند و به چند دلیل کاملا آشکار (که آنها را مفصل خواهم نوشت و همچنین در نشستی با مسوولین فرهنگستان مطرح خواهم کرد) خود را مضحکهی خاص و عام کرده است.
از سوی دیگر فن کامپیوتر (رایانه) بسیار تازه و بسیار پویا استه روزی نیست که واژهای تازه و اصطلاحی نو برای کاری تازه در فرهنگ این فن نیاید در این میان سرعت رشد اصطلاحات بخش اینترنتی به مراتب بالاتر از دیگر بخشهاست.
کمکاری که گفته شد از یکسو و سرعت بالای واژههای نو از سوی دیگر وهمچنین باورهای من مبنی بر اینکه ما باید واژگان فارسی خود را به کارگیریم و زبان فارسی توانایی این را دارد٬ باعث شد تا تصمیم به این بگیرم که علاوه بر ترجمهی کل وردپرس فارسی که تا کنون نا تمام مانده بود٬ اقدام به واژهسازی و واژهگزینی هم بکنم
در این میان مانند هرکار تازهای و با توجه به ویژگیهای فرهنگی کنونی ایرانیان که با در برابر هرگونه چیز تازهای لختی (اینرسی) از خود نشان میدهند و با ان برخورد میکنند٬ مخالفتهای شدیدی شد اما من دوستان را دعوت به همکاری کردم و از مخالفان خواستم تا مشارکت کنند.
روشی که برگزیدم همان پیشنهادی بود که به ۴-۵ سال پیش به فرهنگستان دادم و اعتنایی نکردند و آنچیزی نبود جز فراهم سازی بستری مناسب برای گفتوگو و نقد واژهّای پیشنهادی در میان اهل همان فن به صورت گسترده و به کار گرفتن نیرو و انرژی و فکر علاقهمندان به واژهگزینی
دلایل این کار هم بسیار مشخص بود:
اگر واژهای با همفکری دیگران و به خصوص اهل همان فن و در کنار استادان ادب و فرهنگ برگزیده میشد بسیار بسیار ساده در میان اهل همان فن راه میافت و خود آنان به جای مقابله و تمسخر با به کار بردنش کمک به گسترش آن واژه میکردند.
از طرفی واژهی گزینش شده از بار علمی مناسبتری برخوردا میبود
و همچنین به محضی که واژهی تازهای در همان فن مطرح میشد مشارکت کنندگان خود نخستین کسانی بودند که آنرا در فرهنگستان مطرح میکردند و پیش از آنکه به حوزهی همگانی راه بیابد معادلی خوب برایش پیدا میشد
حال آنکه فرهنگستان مانند دیگر نهادهای پوشالی این مملکت به خواب زمستانی ر فته است و من کوچکترین دغدغهای و نگرانیای از سوی ایشان تا کنون ندیدهام بنابراین آستینهای خویش را بالا زده و در حوزهی کاری و مورد علاقهی کنونیام تلاش کردم که بر اساس باوری که دارم کار واژهگزینی را با همان راهبردی که گفتم انجام دهم گرچه میدانم بردی که فرهنگستان میةوانست داشته باشد هزاران برابر کار من بود اما افسوس و صد افسوس!
برای اجرایی شدن این کار در گام نخست فرهنگستان زبان وردپرس را برپاساختم و همزمان نخستین واژهنامهی تخصصی اصطلاحات اینتنرتی را در بخش مستندات وردپرس درست کردم و از همگی دعوت کردم تا بر روی تک تک واژههای پیشنهادی گفتوگو کنند.
نتایج این بحثها را هم عمومی گذاشتم تا هرکسی خواست در هر زمانی بتواند چیزی بیفزاید آنچه که انجام شده است از چند جهت بسیار مهم و بیسابقه است:
یک این که نخستین بار است در طول تاریخ ۷ سالهای که از عمر ترجمهی پورتالها و انواع موتورهای بازمتن میگذرد واژهنامهای به همراه تاریخچهی برگزیند وازههای نو ساخته میشود و در اختیار همگان قرار میگیرد (حتی خود من که پیشتر نوک٬ دروپال و مامبو و جوملا و چندیدن سیستم دیگر را برای کارهای خود ترجمه میکردم چنین کاری نکردم و دوستان دیگر هم نکردند)
دومین ویژگی مهم و بارز آن است که این نخستین واژهنامهی تخصصی حاضر به زبان فارسی در وب است
و سومین و مهمترین ویژگی این کار برقراری پیوندی مناسب با مخالفان ولی اثرگذاران در فضای مجازی و اینترنت فارسی و به مشارکت گرفتن همگی آنها برای یافتن مناسبترین واژه بود که خود باعث شد با به چالش کشیده شدن واژها چیزهای بهتری پیشنهاد شود من از آنها میخواستم که دلایلی منطقی برای رد کردن واژهی پیشنهادی بدهند و عادت کنند که به چیزی عادت نکنند :)
من از نتیجهی کار بسیار خشنودم و آیندهی این کار و این روش را خوب ارزیابی میکنم همگی واژهها به صورت دموکراتیک (بدون در نظر گرفتن شرایط سنی و جنسی و همچنین میزان تحصیلات و پالایشی خاص) و پس از گفتوگوهای فراوان به تصویب رسید٬ میرسد و خواهد رسید.
در اینجا چند خواهش دارم:
۱) اگر چه این واژهنامه برای وردپرس فارسی نوشته شده است اما دامنهی کاربرد برخی از واژگان بسیار گستردهتر از وردپرس است و میتوان در بسیاری جاها از آنها بهره برد من باور دارم که طراحان وب و کسانی که دستاندر کار ساخت نرمافزارهای مبتنی بر وب و یا رومیزی هستند با به کارگیری این واژگان در جا افتادن آنها و همکانی کردنش بسیار موثرند و کمک خواهند کرد پی دریغ نکنید
۲) از همهی کسانی که با وردپرس کار میکنند و افزونهها و پوستههایی را میسازند یا ترجمه میکنند میخواهم که با به کار بردن اصطلاحات و واژههای این واژهنامه در فراگیر شدن آنها به ما کمک کنند
۳) از همهی علاقهمندان به واژهگزینی و یا ترجمه دعوت میشود که به فرهنگستان زبان وردپرس بیایند در گفتوگوها شرکت کنند و ما را در یافتن واژههایی بهتر و ترجمهای گویاتر یاری کنند
همسو با:
در ترجمه وردپرس فارسی سهیم باشیم
فارسی سازان پوسته های وردپرس دقت کنند!
وردپرس دات کام و فارسی سازی
خوراک
جنبش استاندارد سازی در وردپرس فارسی
پزنگ ابراز میکنه که: از ویکی پدیا خوب کپی کرده بودید
مانی ابراز میکنه که: خیلی عالی بود مزدک جان. همه چیز رو گفتی توش… خسته نباشی بابت همه زحماتت …
mostafa یادآوری میکنه که: آقا دم شما گرم